وکیل ابطال سند رسمی، وکیل پایه یک دادگستری است که پروندههای مربوط به بیاعتباری اسناد را پیگیری میکند. این پروندهها از هر دو سو مطرح میشوند: کسی که سند به نام دیگری صادر شده و حق او را از میان برده؛ و همچنین دارنده سندی که دعوای ابطال علیه او اقامه شده است. مبنای این دعوا روشن است: سند رسمی از اعتبار قانونی برخوردار است و تا زمانی که خلاف آن با دلیل محکم ثابت نشود، دادگاه اصل را بر صحت آن میگذارد.
در این محتوا به شما آموزش میدهیم که در چه شرایطی میتوان سند رسمی را باطل کرد و بار اثبات بر دوش کدام طرف است. همچنین نحوه تنظیم دفاع در برابر دادخواست ابطال، محاسبه هزینه دادرسی و حقالوکاله سال ۱۴۰۵ توضیح داده میشود.
شرایط، بار اثبات و هزینه در یک نگاه
- اصل حاکم: سند رسمی معتبر است و بار اثبات بطلان، بر عهده خواهان قرار دارد.
- دادگاه صالح: طبق ماده ۱۲ قانون آیین دادرسی مدنی، دادگاه حقوقی محل وقوع ملک؛ نه محل اقامت خوانده.
- نوع دعوا: مالی است؛ در ملک، هزینه دادرسی بر مبنای ارزش معاملاتی منطقه و در خودرو بر مبنای ارزش همان مال محاسبه میشود.
- ادعای جعل: اصولاً باید تا نخستین جلسه دادرسی مطرح شود؛ اگر دلیل جعلیت بعداً و پیش از صدور رأی پیدا شود، ماده ۲۱۹ قانون آیین دادرسی مدنی برای آن استثنا در نظر گرفته است.
- توقف اجرای سند: صرف طرح دعوا، اجرای سند رسمی را متوقف نمیکند و درخواست جداگانه لازم است.
- حقالوکاله وکیل ابطال سند رسمی: از ۱۵ میلیون تومان، متناسب با جهت ابطال و طرفی که وکالت او پذیرفته میشود.
توضیح صوتی درباره ابطال سند رسمی و مراحل طرح دعوا
وکیل ابطال سند رسمی چه پروندههایی را میپذیرد؟
به طور کلی وکیل ابطال سند رسمی هم دعوای ابطال را طرح میکند و هم از دارنده سند در برابر چنین دعوایی دفاع مینماید. پروندههای متداول در این حوزه عبارتند از:
- ملکی که پیشتر با مبایعهنامه فروخته شده و سپس سند آن به نام شخص دیگری صادر گردیده است.
- سندی که بر پایه معامله باطل یا فضولی تنظیم شده است؛ اگر در کنار ابطال، اجرای تعهد قراردادی هم مطالبه شود، شرایط آن در صفحه وکیل الزام به انجام تعهد توضیح داده شده است.
- سند صادرشده با وکالتنامهای که پیش از تنظیم سند، منقضی یا عزل شده بود.
- سند مالکیت معارض که اداره ثبت برای یک ملک دو بار صادر کرده است؛ در اسناد خودرو نیز وضعیت مشابهی رخ میدهد که در صفحه وکیل خرید و فروش خودرو بررسی شده است.
- سندی که با جعل امضا یا مدارک هویتی تنظیم شده است.
- سند صلح یا هبهای که با ادعای اکراه یا فقدان اهلیت انتقالدهنده مواجه شده است.
- دفاع در برابر دادخواست ابطالی که علیه دارنده سند رسمی مطرح گردیده است.
وکیل ابطال سند رسمی در تهران
دعاوی ابطال سند رسمی، اسناد معارض، اثبات مالکیت و دفاع در برابر دادخواست ابطال، توسط مرضیه علوی، وکیل پایه یک دادگستری در تهران، پذیرفته میشود. نخستین اقدام، تعیین جهت بطلان و سنجش این است که آن جهت با مدارک موجود قابل اثبات هست یا خیر. دلیل این ترتیب آن است که قانون اصل را بر صحت سند رسمی میگذارد و بار اثبات بر دوش خواهان قرار دارد؛ دعوایی که جهت مشخصی ارائه نکند یا به بطلان معامله مبنای سند اشاره ننماید، بدون ورود به ماهیت رد میشود.
مرضیه علوی، وکیل پایه یک دادگستری و عضو کانون وکلای دادگستری مرکز با شماره پروانه ۳۱۷۵۵ است. اگر سندی به نام شخص دیگری صادر شده و حق شما را از میان برده، یا دادخواست ابطال علیه شما مطرح شده، برای تعیین جهت دعوا تماس بگیرید.
در چه شرایطی میتوان سند رسمی را باطل کرد؟
ابطال سند، دعوایی با جهت مشخص است؛ یعنی خواهان باید بگوید سند به چه دلیلی باطل است و همان دلیل را اثبات کند. جهات رایج عبارتند از:
| جهت ابطال | آنچه باید اثبات شود |
|---|---|
| بطلان معامله مبنای سند | فقدان یکی از شرایط اساسی صحت معامله مانند اهلیت، قصد و رضا یا مشروعیت جهت معامله |
| معامله فضولی | انتقال مال به دست کسی که مالک نبوده و مالک واقعی هم بعداً آن را تأیید نکرده است |
| انتقال پس از فروش پیشین | وجود معامله مقدم با سند عادی و آگاهی انتقالگیرنده از آن |
| جعل | جعلی بودن امضا، اثر انگشت یا مدارک هویتی مبنای تنظیم سند |
| سند معارض | صدور دو سند مالکیت برای یک ملک توسط اداره ثبت |
| اشتباه ثبتی | خطای اداره ثبت در حدود، مساحت یا مشخصات ملک |
| انقضا یا عزل وکالت | تنظیم سند با وکالتنامهای که در زمان تنظیم اعتبار نداشته است |
برای ابطال سند رسمی، بطلان معامله مبنای آن چگونه اثبات میشود؟
سند رسمی، خود موضوعیت ندارد؛ بازتاب معاملهای است که پیش از آن واقع شده. بنابراین اگر آن معامله باطل باشد، سند نیز مبنای خود را از دست میدهد.
برای ابطال سند، باید فقدان یکی از شرایط اساسی صحت معامله را اثبات کرد: نبود اهلیت انتقالدهنده، نبود قصد و رضا مانند فرض اکراه، یا نامشروع بودن جهت معامله. در پروندههای مربوط به سالمندان، گواهی پزشکی قانونی درباره وضعیت اهلیت در زمان تنظیم سند، دلیل اصلی پرونده است.
چرا ابطال سند رسمی بدون ابطال معامله مبنای آن پذیرفته نمیشود؟
اگر دلیل ابطال سند، بیاعتباری معاملهای باشد که سند بر پایه آن تنظیم شده، صرف درخواست ابطال سند کافی نیست. در این وضعیت، خواهان باید بطلان معامله مبنا را هم بخواهد و دلیل آن را ارائه کند.
در آرای قضایی نیز دعوای ابطال سندی که بدون تعیین تکلیف معامله مبنا مطرح شده، با قرار عدم استماع روبهرو شده است. به همین دلیل، در پروندههایی از این نوع، اعلام بطلان معامله و ابطال سند رسمی ناشی از آن در کنار یکدیگر مطرح میشوند.
طرفهای معامله مبنا و اشخاصی که سند بعداً به نام آنها منتقل شده نیز باید با توجه به زنجیره انتقال بررسی شوند تا دادخواست علیه اشخاص لازم طرح شود.
سند مالکیت معارض چیست و چگونه ابطال میشود؟
سند معارض زمانی پدید میآید که اداره ثبت برای یک ملک دو سند مالکیت صادر کرده باشد. در این حالت، قاعده کلی تقدم سند مقدمالتاریخ است؛ یعنی سندی که زودتر صادر شده اعتبار دارد و سند مؤخر باطل میشود.
رسیدگی به این پروندهها معمولاً با استعلام کامل تاریخچه ثبتی و بررسی دفتر املاک انجام میگیرد و در مواردی، هیئت نظارت اداره ثبت نیز در آن دخالت دارد.
ابطال سند به دلیل انتقال پس از فروش پیشین
این یکی از جهات متداول ابطال در پروندههای ملکی است. خریدار با مبایعهنامه عادی ملک را خریده و فروشنده سپس همان ملک را با سند رسمی به شخص دیگری منتقل کرده است.
خواهان باید دو چیز را اثبات کند: تقدم تاریخ معامله خود و آگاهی انتقالگیرنده بعدی از وجود آن معامله. اثبات مورد دوم دشوارتر است و معمولاً از راه مستنداتی مانند تصرف خواهان در ملک یا مکاتبات پیشین انجام میشود.
ادعای جعل باید در اولین فرصت و همراه دلیل مطرح شود
طبق مواد ۲۱۷ و ۲۱۹ قانون آیین دادرسی مدنی، ادعای جعل اصولاً باید در مهلت ایراد به سند و با ذکر دلیل مطرح شود. اگر دلیل جعلیت بعد از آن مهلت و پیش از صدور رأی پیدا شود، قانون برای طرح دیرتر آن استثنا قائل شده است. همچنین ماده ۹۹ قانون ثبت مقرر میکند صرف ادعای جعل، اجرای سند رسمی را متوقف نمیکند.
جهت بطلان را پیش از ثبت دادخواست مشخص کنیم
دعوای ابطال سند بدون ذکر جهت مشخص و دلیل قابل اثبات، در همان جلسه نخست با ایراد روبهرو میشود. بررسی سند و سوابق ثبتی، نخستین اقدامی است که روی پرونده انجام میگیرد.
دفاع در مقابل دادخواست ابطال سند رسمی
اگر دعوای ابطال علیه شما مطرح شده باشد، موقعیت حقوقیتان از ابتدا قویتر است. دفاع در این پروندهها بر سه محور استوار میشود:
- استناد به اماره صحت سند رسمی: قانون سند رسمی را معتبر میداند و خوانده در ابتدا تکلیفی به اثبات صحت آن ندارد.
- انتقال بار اثبات به خواهان: هر ادعایی که خواهان مطرح میکند باید با دلیل همراه باشد؛ کار دفاع، خدشه وارد کردن به همان دلایل است نه ارائه دلیل تازه.
- ایراد به جهت دعوا: اگر خواهان جهت بطلان را مشخص نکرده یا جهتی را مطرح کرده که با مستندات پرونده سازگار نیست، ایراد شکلی پیش از ورود به ماهیت مطرح میگردد.
ایرادهایی که در همان جلسه نخست مطرح میشوند
- مطرح نکردن بهموقع ادعای جعل یا نیاوردن دلیل آن؛ با این توضیح که ماده ۲۱۹ برای کشف دلیل جعلیت پس از مهلت و پیش از صدور رأی استثنا دارد.
- نبود سمت خواهان؛ کسی که ذینفع نیست نمیتواند ابطال سند را بخواهد.
- طرح دعوا بدون ذکر جهت مشخص بطلان.
- مطرح نشدن دعوا به طرفیت تمام اشخاصی که سند به نام آنها منتقل شده است.
مراحل دعوای ابطال سند رسمی توسط وکیل
مسیر معمول دعوای ابطال سند رسمی عبارت است از:
- بررسی سند و جهت بطلان: تعیین اینکه کدام جهت قابل اثبات است و با چه دلیلی.
- استعلام سوابق ثبتی: مطالبه تاریخچه نقلوانتقالات ملک از اداره ثبت اسناد و املاک.
- تعیین خواندگان: طرح دعوا به طرفیت تمام ایادی بعدی، زیرا ابطال سند نسبت به شخصی که طرف دعوا نبوده اثر ندارد.
- تنظیم دادخواست: نوشتن خواسته ابطال همراه با خواستههای لازم دیگر مانند اثبات مالکیت یا خلع ید.
- درخواست دستور موقت: جلوگیری از نقلوانتقال ملک تا پایان رسیدگی.
- پیگیری کارشناسی: در پروندههای جعل، ارجاع به کارشناس رسمی خط و امضا.
- پیگیری اجرای حکم: ابلاغ رأی قطعی به اداره ثبت برای ابطال سند و اصلاح دفتر املاک.
ابطال سند بهتنهایی مالکیت ایجاد نمیکند
حکم ابطال، سند خوانده را از اعتبار میاندازد اما بهخودیخود ملک را به نام خواهان نمیزند. برای رسیدن به مالکیت رسمی، خواسته اثبات مالکیت یا الزام به تنظیم سند نیز باید در همان دادخواست مطرح شود. شرایط دعوای دوم در صفحه وکیل الزام به تنظیم سند رسمی بررسی شده است.
دعوای ابطال سند رسمی علیه چه کسانی مطرح میشود؟
حکم ابطال تنها نسبت به کسانی اثر دارد که طرف دعوا بودهاند. اگر ملک پس از سند مورد اعتراض بار دیگر منتقل شده باشد و انتقالگیرنده بعدی در فهرست خواندگان نباشد، حکم در مرحله اجرا متوقف میماند.
به همین دلیل نخستین اقدام، استعلام تاریخچه کامل نقلوانتقالات از اداره ثبت است تا همه ایادی شناسایی شوند. فروشنده اولیه نیز باید در کنار دارنده فعلی سند طرف دعوا قرار گیرد.
دستور موقت در دعوای ابطال سند رسمی چه اثری دارد؟
تا پایان رسیدگی، ملک ممکن است بار دیگر منتقل شود و همین موضوع، حکم را بیاثر میکند. درخواست دستور موقت منع نقل و انتقال، همراه با دادخواست اصلی و پیش از تعیین وقت رسیدگی مطرح میشود.
صدور آن معمولاً منوط به سپردن تأمین است و پس از صدور، به اداره ثبت ابلاغ میگردد تا در سوابق ملک درج شود.
حکم ابطال بدون خواسته همراه، ناقص میماند
ابطال سند تنها اعتبار سند خوانده را از بین میبرد و ملک به وضعیت پیش از آن بازمیگردد. اگر خواسته اثبات مالکیت یا الزام به تنظیم سند در همان دادخواست نیامده باشد، خواهان ناچار است دعوای جداگانهای اقامه کند و هزینه دادرسی را دوباره بپردازد.
نحوه محاسبه هزینه دادرسی ابطال سند
ابطال سند مالکیت، دعوای مالی است و همین موضوع نحوه محاسبه هزینه دادرسی را تعیین میکند.
مبنای محاسبه
- ابطال سند ملک: دعوای مالی غیرمنقول است و هزینه دادرسی بر مبنای ارزش معاملاتی منطقه محاسبه میشود؛ عددی که اداره امور مالیاتی تعیین میکند و بسیار کمتر از قیمت روز ملک است.
- ابطال سند خودرو یا برگ سبز: مال منقول است و مبنای محاسبه، ارزش واقعی همان مال خواهد بود.
- نرخ: تا بیست میلیون تومان ۲٫۵ درصد و نسبت به مازاد ۳٫۵ درصد، طبق تعرفه قضایی سال ۱۴۰۵.
- مرجع پرداخت: دفتر خدمات الکترونیک قضایی، هنگام ارائه دادخواست.
نتیجه عملی این تفکیک قابل توجه است. در ابطال سند یک آپارتمان چند میلیاردی، هزینه دادرسی میتواند چند میلیون تومان باشد، اما همین دعوا نسبت به خودرویی با ارزش مشابه، دهها میلیون تومان هزینه دادرسی دارد.
ابطال سند خودرو چه تفاوتی با ملک دارد؟
سه تفاوت عملی وجود دارد. نخست مرجع صالح؛ در ملک دادگاه محل وقوع ملک و در خودرو دادگاه محل اقامت خوانده یا محل انعقاد قرارداد. دوم مبنای هزینه دادرسی که در ملک ارزش معاملاتی منطقه و در خودرو ارزش واقعی مال است. سوم مرجعی که سند از آن صادر شده؛ در خودرو، پلیس راهور و در ملک اداره ثبت.
نکته چهارم که در پروندههای خودرو اهمیت دارد، تفکیک برگ سبز از سند دفترخانهای است؛ دعوای ابطال باید نسبت به همان سندی مطرح شود که مبنای مالکیت قرار گرفته.
پس از ابطال سند، وضعیت ملک چه میشود؟
حکم ابطال پس از قطعیت به اداره ثبت ابلاغ میشود و آن اداره، سند باطلشده را در دفتر املاک بیاعتبار میکند. اما این پایان کار نیست.
ابطال، مالکیت رسمی برای خواهان ایجاد نمیکند؛ ملک به وضعیت پیش از تنظیم سند باطلشده برمیگردد، یعنی به نام مالک قبلی. اگر ملک در تصرف دارنده سند باطلشده باقی بماند، بازپسگیری آن نیازمند دعوای جداگانهای است که شرایطش در صفحه وکیل خلع ید بررسی شده است. برای رسیدن به سند، خواسته اثبات مالکیت یا الزام به تنظیم سند باید در همان دادخواست مطرح شده باشد.
مدارک لازم برای دعوای ابطال سند رسمی
- تصویر مصدق سند رسمی مورد اعتراض.
- مبایعهنامه یا مستند رابطه حقوقی خواهان با ملک.
- مستندات پرداخت ثمن در معامله مقدم.
- درخواست استعلام تاریخچه نقلوانتقالات از اداره ثبت اسناد و املاک.
- در پرونده جعل: اسناد دارای امضای اصیل برای تطبیق کارشناسی.
- در پرونده فقدان اهلیت: مدارک پزشکی مربوط به زمان تنظیم سند.
- وکالتنامه وکیل.
در دعاوی مالی غیرمنقول، بهای خواسته از نظر تعیین صلاحیت همان است که خواهان اعلام میکند؛ اما از نظر هزینه دادرسی باید مطابق ارزش معاملاتی املاک همان منطقه محاسبه شود.
قانون بودجه سال ۱۴۰۵؛ جدول تعرفههای قضایی در سامانه ملی قوانین و مقررات
هزینه وکیل برای ابطال سند در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
جهت بطلان و طرفی که وکالت او پذیرفته میشود، اثر مهمی بر مبلغ دارد. پروندهای که بر پایه سند معارض مطرح شده با استعلام ثبتی روشن میشود، اما پرونده جعل به کارشناسی خط و امضا و پیگیری نتیجه آن نیاز دارد.
| نوع پرونده | مبلغ تقریبی حقالوکاله | شامل چه اقداماتی میشود |
|---|---|---|
| ابطال سند با جهت روشن و مستندات کامل | از ۱۵ میلیون تومان | استعلام ثبتی، تنظیم دادخواست و حضور در دادگاه بدوی. |
| دفاع در برابر دادخواست ابطال | از ۱۵ میلیون تومان | مطالعه پرونده، طرح ایرادهای شکلی و تنظیم لایحه دفاعیه. |
| ابطال بر پایه ادعای جعل | بالاتر از ۱۵ میلیون تومان؛ نیاز به کارشناسی، مبلغ را بالا میبرد | طرح ادعای جعل در مهلت قانونی و پیگیری کارشناسی خط و امضا. |
| ابطال همراه با اثبات مالکیت یا خلع ید | بالاتر از ۱۵ میلیون تومان؛ هر خواسته اضافه مبلغ را بالا میبرد | طرح چند خواسته در یک دادخواست و پیگیری همزمان آنها. |
| تجدیدنظر یا اجرای رأی | جدا از حقالوکاله مرحله بدوی | تنظیم لایحه اعتراض یا پیگیری ابلاغ رأی به اداره ثبت. |
هزینه دادرسی، دستمزد کارشناس رسمی و کارمزد دفتر خدمات الکترونیک قضایی، پرداختهای قانونی پروندهاند و از حقالوکاله جدا محاسبه میشوند.
نمونه دادخواست ابطال سند رسمی
با سلام و احترام؛ به استحضار میرساند موکل به موجب مبایعهنامه مورخ (…) ششدانگ پلاک ثبتی (…) بخش (…) تهران را از خوانده ردیف اول ابتیاع و تمامی ثمن معامله را وفق مستندات پیوست تأدیه نموده است. متعاقباً و با وجود تحقق معامله مقدم، خوانده ردیف اول همان ملک را به موجب سند رسمی شماره (…) مورخ (…) به خوانده ردیف دوم منتقل نموده است. با توجه به معامله مقدم، مستندات پرداخت و ادعای آگاهی انتقالگیرنده بعدی از حقوق موکل، تقاضا میشود ابتدا اعتبار و اثر حقوقی معامله مقدم و سپس شرایط صدور سند رسمی مورد اعتراض بررسی شود و در صورت احراز بطلان یا بیاعتباری انتقال مؤخر، حکم متناسب با خواستههای قانونی پرونده صادر گردد. متن نهایی خواستهها باید با تاریخ معامله، وضعیت ثبتی ملک و مقررات لازمالاجرا در زمان معامله تطبیق داده شود.
با تشکر و تجدید احترام
(روز) / (ماه) / ۱۴۰۵
نمونه رای ابطال سند رسمی
در آرای صادره در این موضوع، سه محور مشترک تکرار میشود. نخست اینکه دادگاه پیش از هر چیز جهت بطلان اعلامشده در دادخواست را بررسی میکند و دعوایی که جهت مشخصی ندارد، بدون ورود به ماهیت رد میشود.
محور دوم، اماره صحت سند رسمی است. دادگاه سند را معتبر میداند مگر خواهان دلیل محکمی بر خلاف آن ارائه کند؛ به همین سبب در پروندههای جعل، رأی معمولاً بر پایه نظر کارشناس رسمی خط و امضا صادر میگردد.
محور سوم، تعدد خواندگان است. اگر ملک پس از سند مورد اعتراض بار دیگر منتقل شده باشد و انتقالگیرندگان بعدی طرف دعوا نباشند، حکم ابطال نسبت به آنان اثری ندارد و پرونده عملاً به نتیجه نمیرسد.
پیش از هر اقدام، تاریخچه ثبتی ملک استعلام شود
استعلام نقلوانتقالات نشان میدهد سند چند بار منتقل شده و چه کسانی باید طرف دعوا قرار گیرند. جا افتادن یکی از ایادی، حکم را در مرحله اجرا بیاثر میکند.
بهترین وکیل ابطال سند رسمی را بر چه اساسی انتخاب کنیم؟
در این پروندهها، تشخیص درست جهت بطلان بیش از هر چیز دیگری بر نتیجه اثر میگذارد. مواردی که در انتخاب وکیل باید سنجیده شود عبارتند از:
- سابقه: تجربه در پروندههای ابطال سند، اسناد معارض، اثبات مالکیت و الزام به تنظیم سند.
- تشخیص جهت بطلان: انتخاب جهتی که با مستندات موجود قابل اثبات باشد، نه استناد کلی به بیاعتباری سند.
- شناخت مهلتهای شکلی: ادعای جعل تنها تا نخستین جلسه دادرسی قابل طرح است.
- اشراف به تعدد خواندگان: جا افتادن یکی از ایادی، حکم را در عمل بیاثر میکند.
- پرهیز از قول قطعی: اماره صحت سند رسمی، بار اثبات را سنگین میکند و نتیجه تضمینپذیر نیست.
- حدود وکالت: تصریح به اینکه وکالت تا پایان دادگاه بدوی است یا تجدیدنظر و پیگیری ابلاغ رأی به اداره ثبت را نیز در بر میگیرد.
اگر سند مربوط به ملکی خارج از تهران باشد، امکان بررسی و پذیرش وکالت وجود دارد؛ با این حال دعوای مربوط به خود ملک در دادگاه محل وقوع آن رسیدگی میشود. در اسناد خودرو یا دعاوی قراردادی، مرجع صالح باید جداگانه بر اساس موضوع پرونده تعیین شود.
سوالات متداول درباره وکیل ابطال سند رسمی
ابطال سند رسمی دعوای مالی است یا غیرمالی؟
مالی است. در ابطال سند مالکیت ملک، هزینه دادرسی بر مبنای ارزش معاملاتی منطقه محاسبه میشود و در ابطال سند خودرو، بر مبنای ارزش همان مال. همین تفکیک باعث میشود هزینه دادرسی دو پرونده با ارزش یکسان، بسیار متفاوت باشد.
با سند عادی میتوان ابطال سند رسمی را خواست؟
بله، اما بار اثبات سنگین است. سند رسمی اماره صحت دارد و دارنده مبایعهنامه عادی باید تقدم معامله خود و آگاهی انتقالگیرنده بعدی را اثبات کند. در این پروندهها، خواسته اثبات مالکیت هم معمولاً همراه با ابطال مطرح میشود.
دادخواست ابطال سند علیه من مطرح شده؛ چه کنیم؟
موقعیت شما از ابتدا قویتر است، چون قانون اصل را بر صحت سند رسمی میگذارد و بار اثبات بر عهده خواهان است. دفاع بر رد دلایل او متمرکز میشود و ایرادهای شکلی مانند نبود سمت خواهان یا نامشخص بودن جهت بطلان، باید در نخستین جلسه مطرح گردد.
سند با وکالتنامه بلاعزل صادر شده؛ قابل ابطال است؟
بستگی به وضعیت وکالتنامه در زمان تنظیم سند دارد. اگر مدت وکالت منقضی شده، موکل فوت کرده یا وکالت عزل شده باشد، سند صادرشده پس از آن فاقد مبنا است. صرف بلاعزل بودن، وکالت را دائمی نمیکند و انقضای مدت، همچنان آن را بیاثر میسازد.
ادعای جعل را تا چه زمانی میتوان مطرح کرد؟
ادعای جعل اصولاً باید در مهلت مقرر برای تعرض به سند و با ذکر دلیل مطرح شود. با این حال ماده ۲۱۹ قانون آیین دادرسی مدنی اجازه میدهد اگر دلیل جعلیت بعد از آن مهلت و پیش از صدور رأی پیدا شد، ادعا در همان زمان مطرح شود. طبق ماده ۹۹ قانون ثبت نیز صرف ادعای جعل، اجرای سند رسمی را متوقف نمیکند.
پس از ابطال سند، ملک به نام من میشود؟
خیر. حکم ابطال فقط سند خوانده را بیاعتبار میکند و مالکیت رسمی برای خواهان ایجاد نمینماید. برای رسیدن به سند، خواسته اثبات مالکیت یا الزام به تنظیم سند رسمی باید در همان دادخواست مطرح شود.
پس از ابطال سند میتوان خسارت مطالبه کرد؟
بله. اگر از تنظیم سند باطلشده خسارتی به خواهان وارد شده باشد، مطالبه آن در قالب دعوای جداگانه ممکن است. در پروندههایی که ملک در فاصله تنظیم سند تا ابطال در تصرف خوانده بوده، اجرتالمثل ایام تصرف نیز قابل مطالبه است.
ملک پس از سند مورد اعتراض دوباره منتقل شده؛ چه باید کرد؟
دعوا باید به طرفیت تمام ایادی بعدی مطرح شود. حکم ابطال نسبت به کسی که طرف دعوا نبوده اثری ندارد و جا افتادن یکی از انتقالگیرندگان، پرونده را در مرحله اجرا متوقف میکند. استعلام تاریخچه نقلوانتقالات، پیش از تنظیم دادخواست همین موضوع را روشن میسازد.
آیا پرداخت حقالوکاله، ابطال سند را تضمین میکند؟
خیر. حقالوکاله بابت بررسی اسناد، تنظیم دادخواست و پیگیریهایی است که وکیل پذیرفته است. نتیجه به قابل اثبات بودن جهت بطلان، مستندات دو طرف و تصمیم دادگاه بستگی دارد.
